Smartphone Addiction: ఉదయం కళ్లు తెరిచింది మొదలు, రాత్రి పడుకునే వరకు మన చేతిలో ఫోన్ లేకపోతే ముద్ద దిగదు, నిద్ర రాదు. చాటింగ్, రీల్స్ స్క్రోలింగ్, గేమింగ్.. ఇలా ఏదో ఒక నెపంతో గంటల తరబడి స్క్రీన్ వైపే చూస్తూ ఉండిపోతున్నాం. తెలిసి తెలియకుండానే మనం ‘మొబైల్ వ్యసనం’లో మునిగిపోతున్నాం. ఇది మన కంటి చూపునే కాదు, మానసిక ప్రశాంతతను కూడా దెబ్బతీస్తోంది. మరి ఈ డిజిటల్ మాయలోంచి బయటపడి, మీ లైఫ్ని మళ్లీ మీ కంట్రోల్లోకి తెచ్చుకోవడానికి 5 అద్భుతమైన మార్గాలు.
ఈ రోజుల్లో చిన్న పిల్లల నుంచి పెద్దల వరకు అందరినీ వేధిస్తున్న ఏకైక సమస్య స్మార్ట్ఫోన్ అడిక్షన్. అవసరం లేకపోయినా ప్రతి ఐదు నిమిషాలకోసారి ఫోన్ అన్లాక్ చేసి నోటిఫికేషన్లు చెక్ చేయడం ఒక అలవాటుగా మారిపోయింది. దీని వల్ల సమయం వృధా అవ్వడమే కాకుండా.. డిప్రెషన్, ఏకాగ్రత లోపించడం, నిద్రలేమి వంటి సమస్యలు వస్తున్నాయి. దీనికి చెక్ పెట్టడం పెద్ద కష్టమేమీ కాదు, చిన్న చిన్న లైఫ్స్టైల్ మార్పులతో దీనిని సాధించవచ్చు.
1. నోటిఫికేషన్స్ ఆఫ్ చేయండి:
మనల్ని ఫోన్ వైపు లాగే అతిపెద్ద శత్రువు ‘నోటిఫికేషన్ టోన్’. ఇన్స్టాగ్రామ్ లైక్, వాట్సాప్ ఫార్వర్డ్ మెసేజ్ లేదా యూట్యూబ్ అప్డేట్ రాగానే మన మైండ్ వెంటనే ఫోన్ వైపు మళ్లుతుంది.
ఏం చేయాలి?: ఆఫీస్ లేదా ముఖ్యమైన ఈమెయిల్స్ మినహా మిగిలిన అన్ని సోషల్ మీడియా యాప్స్ నోటిఫికేషన్లను పూర్తిగా డిసేబుల్ చేయండి. మీ ఫోన్ సైలెంట్గా ఉంటే, మీ మైండ్ కూడా ప్రశాంతంగా ఉంటుంది.
2. బెడ్రూమ్లోకి నో-ఫోన్ ఎంట్రీ:
చాలా మంది చేసే తప్పు పడుకునే ముందు, నిద్ర లేవగానే ఫోన్ చూడటం. ఫోన్ నుంచి వచ్చే బ్లూ లైట్ మెదడును యాక్టివ్గా ఉంచి మెలటోనిన్ (నిద్రను కలిగించే హార్మోన్) విడుదలను ఆపేస్తుంది.
ఏం చేయాలి?: రాత్రి పడుకోవడానికి కనీసం ఒక గంట ముందే ఫోన్ను దూరంగా పెట్టేయండి. ఉదయం అలారం కోసం ఫోన్ వాడకుండా.. పాతకాలపు అలారం క్లాక్ కొనుక్కోండి. దీనివల్ల ఉదయాన్నే రీల్స్ చూసే బ్యాడ్ హ్యాబిట్ తప్పుతుంది.
3. స్క్రీన్ టైమ్ లిమిట్ సెట్ చేసుకోండి :
ఇప్పుడు వచ్చే అన్ని ఆండ్రాయిడ్, ఐఫోన్లలో ‘Digital Wellbeing’ లేదా ‘Screen Time’ అనే ఆప్షన్లు ఉంటున్నాయి.
ఏం చేయాలి?: మీరు ఏ యాప్ ఎంతసేపు వాడుతున్నారో ట్రాక్ చేయండి. ఇన్స్టాగ్రామ్, ఫేస్బుక్ వంటి యాప్స్కు రోజుకు 30 నుండి 45 నిమిషాల టైమ్ లిమిట్ సెట్ చేయండి. ఆ టైమ్ అవ్వగానే యాప్ ఆటోమేటిక్గా లాక్ అయిపోతుంది.
4. ‘నో ఫోన్ జోన్స్’ క్రియేట్ చేయండి:
ఇంట్లో కొన్ని ప్రదేశాలలో లేదా కొన్ని సమయాల్లో ఫోన్ అస్సలు ముట్టకూడదనే రూల్ పెట్టుకోండి.
ఏం చేయాలి?: ముఖ్యంగా డైనింగ్ టేబుల్ వద్ద భోజనం చేసేటప్పుడు, ఫ్యామిలీతో మాట్లాడేటప్పుడు, వాష్రూమ్కు వెళ్లేటప్పుడు ఫోన్ను పక్క గదిలోనే వదిలేయండి.
5. కొత్త హాబీలను అలవాటు చేసుకోండి:
ఫోన్ వాడకం తగ్గించాక వచ్చే ఖాళీ సమయంలో బోర్ కొట్టకుండా ఉండాలంటే.. ఆ సమయాన్ని వేరే ఆసక్తికరమైన పనుల వైపు మళ్లించాలి.
ఏం చేయాలి?: పుస్తకాలు చదవడం, మొక్కల పెంపకం, నచ్చిన వంట చేయడం, లేదా సాయంత్రం పూట ఫ్రెండ్స్తో కలిసి వాకింగ్కు వెళ్లడం వంటివి చేయండి. డిజిటల్ ప్రపంచం కంటే రియల్ వరల్డ్ ఎంత అందంగా ఉంటుందో మీకే అర్థమవుతుంది.
స్మార్ట్ఫోన్ అనేది మన అవసరాల కోసం తయారైన ఒక అద్భుతం. దాన్ని మనం కంట్రోల్ చేయాలే తప్ప, అది మనల్ని కంట్రోల్ చేయకూడదు. పైన చెప్పిన 5 చిట్కాలను ఒకేసారి కాకుండా.. రోజుకొకటి చొప్పున మీ జీవితంలో భాగం చేసుకోండి. కేవలం వారం రోజుల్లోనే మీ మానసిక స్థితిలో, పనితీరులో వచ్చే అద్భుతమైన మార్పును మీరు గమనిస్తారు.