Best Time To Wake Up: నిద్ర లేవడానికి సరైన సమయం ఏది ? ఈ ప్రశ్నపై శతాబ్దాలుగా చర్చ జరుగుతూనే ఉంది. “వేకువజామునే నిద్రలేవడం ఆరోగ్యానికి మంచిది” అని మన పెద్దలు చెబుతుంటారు. అయితే.. ఆధునిక సైన్స్ దీని గురించి అనేక విషయాలను వెల్లడించింది. ఇందుకు సంబంధించిన పూర్తి వివరాలను ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
సర్కాడియన్ రిథమ్ – శరీర గడియారం:
సైన్స్ ప్రకారం.. మన శరీరం ‘సర్కాడియన్ రిథమ్‘ అనే అంతర్గత గడియారం ఆధారంగా పనిచేస్తుంది. ఇది సూర్యరశ్మికి అనుగుణంగా మన నిద్ర, మేల్కొనే సమయాలను నియంత్రిస్తుంది. సూర్యుడు ఉదయించినప్పుడు మన మెదడు మెలటోనిన్ ఉత్పత్తిని తగ్గించి.. మనల్ని అప్రమత్తం చేస్తుంది.
సైన్స్ ప్రకారం మంచి సమయం ఏది ?
మెజారిటీ పరిశోధనల ప్రకారం.. ఉదయం 6 నుంచి 8 గంటల మధ్య నిద్ర లేవడం ఆరోగ్యానికి అత్యంత అనుకూలం. దీనికి కారణాలు..
సూర్యరశ్మి ప్రభావం: ఉదయం పూట లభించే సూర్యరశ్మి శరీరంలో సెరోటోనిన్ స్థాయిని పెంచుతుంది. ఇది రోజంతా మిమ్మల్ని ఉత్సాహంగా ఉంచుతుంది.
మెంటల్ క్లారిటీ: తెల్లవారుజామున మేల్కొనే వారిలో నిర్ణయాలు తీసుకునే సామర్థ్యం, ఏకాగ్రత ఎక్కువగా ఉంటాయని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి.
ఒత్తిడి తగ్గుదల: సూర్యోదయంతో పాటు లేవడం వల్ల శరీరంలో కార్టిసాల్ స్థాయిలు క్రమబద్ధంగా విడుదలవుతాయి. దీని వల్ల ఒత్తిడి తగ్గుతుంది.
క్రోనోటైప్స్: అందరికీ ఒకే సమయం వర్తించదు:
సైన్స్ లోని మరో కీలక అంశం ‘క్రోనోటైప్‘. ప్రతి వ్యక్తి శరీరం ఒకేలా స్పందించదు. దీనిని ప్రధానంగా రెండు రకాలుగా విభజించవచ్చు.
మార్నింగ్ లార్క్స్ : వీరు ఉదయాన్నే నిద్ర లేచి పనులు చేసుకోవడానికి ఇష్టపడతారు. వీరికి ఉదయం 5 నుంచి 6 గంటల సమయం మంచిది.
నైట్ ఓల్స్: వీరు రాత్రి పూట ఎక్కువ చురుగ్గా ఉంటారు. వీరు ఉదయం 8 లేదా 9 గంటలకు లేచినా వారి పనితీరు బాగుంటుంది.
మీరు ఎన్ని గంటలకు లేచారు అనే దాని కంటే.. ఎంతసేపు నిద్రపోయారు అనేది ముఖ్యం. ఒక వ్యక్తికి రోజుకు 7 నుంచి 9 గంటల గాఢ నిద్ర అవసరం.
నిద్రలేవడానికి సైన్స్ సూచించే కొన్ని చిట్కాలు:
స్థిరత్వం: వారంలో అన్ని రోజులు ఒకే సమయానికి నిద్రలేవడం అలవాటు చేసుకోవాలి. ఇది మీ బాడీ క్లాక్ను సెట్ చేస్తుంది.
బటన్ స్నూజ్ చేయకండి: అలారం మోగిన వెంటనే లేవడం మంచిది. స్నూజ్ కొట్టి మళ్ళీ పడుకోవడం వల్ల ‘స్లీప్ ఇనర్షియా‘ ఏర్పడి.. రోజంతా నీరసంగా అనిపిస్తుంది.
వెలుతురును ఆహ్వానించండి: నిద్ర లేవగానే కిటికీలు తెరవండి. సహజ మైన వెలుతురు మీ మెదడుకు “ఇక పని మొదలుపెట్టాలి” అనే సంకేతాన్ని పంపిస్తుంది.
హైడ్రేషన్: నిద్రలేవగానే గ్లాసు నీళ్లు తాగడం వల్ల జీవ క్రియ మెరుగు పడుతుంది.
శాస్త్రీయంగా చూస్తే.. ఉదయం 6 నుంచి 7 గంటల మధ్య నిద్ర లేవడం మన శరీర సహజ సిద్ధమైన వ్యవస్థకు సరిగ్గా సరిపోతుంది. అయితే.. మీ పని వేళలు, మీ క్రోనోటైప్ ఆధారంగా ఈ సమయాన్ని స్వల్పంగా మార్చుకోవచ్చు. ప్రధాన లక్ష్యం ఏమిటంటే.. నిద్ర లేచినప్పుడు మీరు అలసటగా కాకుండా.. రీఛార్జ్ అయినట్లు అనుభూతి చెందాలి.