Early signs of heat stroke: సమ్మర్ వచ్చేసిందంటే చాలు.. భానుడు తన ప్రతాపాన్ని చూపిస్తాడు. ఈ మండుతున్న ఎండల్లో ఎంత జాగ్రత్తగా ఉన్నా.. ఒక్కోసారి హెల్త్ కండిషన్ ఆకస్మికంగా పడిపోతుంది. దీనికి ప్రధాన కారణం ‘వడదెబ్బ’ . ఇది చాలా సైలెంట్గా ఎటాక్ చేస్తుంది. అందుకే.. బాడీలో ఏదో తేడా కొడుతోందనిపించినప్పుడే అలర్ట్ అవ్వాలి. వడదెబ్బ ముదిరితే ప్రాణాలకే ప్రమాదం కాబట్టి, అసలు వడదెబ్బ తగిలే ముందు మన శరీరం ఇచ్చే ఆ ఫస్ట్ సిగ్నల్స్ ఏంటో, వాటిని ఎలా గుర్తించాలో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
వడదెబ్బ లక్షణాలు- తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలు:
ఎండల్లో తిరిగినప్పుడు శరీరం డీహైడ్రేషన్కు గురవ్వడం సర్వసాధారణం. కానీ.. వడదెబ్బ అనేది అంతకంటే చాలా డేంజర్. మన బాడీ టెంపరేచర్ను కంట్రోల్ చేసే సిస్టమ్ పూర్తిగా ఫెయిల్ అయినప్పుడు వడదెబ్బ తగులుతుంది. ఎండ తీవ్రత వల్ల హెల్త్ సడన్గా పాడైపోకముందే.. బాడీ కొన్ని ప్రాథమిక లక్షణాల ద్వారా మనల్ని హెచ్చరిస్తుంది. వాటిని అస్సలు నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు.
1. విపరీతమైన తలనొప్పి :
వడదెబ్బ తగిలే ముందు కనిపించే అత్యంత సాధారణ లక్షణం తలనొప్పి. ఎండలో ఎక్కువసేపు ఉండటం వల్ల తల కనకనలాడిపోతుంది. సాధారణ తలనొప్పిలా కాకుండా.. ఇది తల పగిలిపోతున్నట్లు, పల్స్ కొట్టుకుంటున్నట్లు అనిపిస్తుంది. ఈ సైన్ కనిపిస్తే వెంటనే నీడకు వెళ్లాలని అర్థం.
2. చర్మం పొడిబారడం.. చెమట పట్టకపోవడం!
సాధారణంగా ఎండలో ఉంటే విపరీతంగా చెమటలు పడతాయి. కానీ.. వడదెబ్బ తగిలే పరిస్థితి వస్తే బాడీలోని నీటి శాతం పూర్తిగా అయిపోయి చెమట పట్టడం ఆగిపోతుంది. చర్మం ఎర్రగా, పొడిగా, విపరీతమైన వేడిగా మారిపోతుంది. ఇది అత్యంత ప్రమాదకరమైన సిగ్నల్.
3. కళ్లు తిరగడం, వికారం:
ఎండలో నడుస్తున్నప్పుడు లేదా పని చేస్తున్నప్పుడు ఒక్కసారిగా కళ్లు తిరగడం, తల తేలిపోయినట్లు అనిపించడం, వాంతులు వచ్చేలా ఉండటం వంటివి జరిగితే అస్సలు లైట్ తీసుకోవద్దు. మెదడుకు వెళ్లే రక్తప్రసరణలో మార్పులు రావడం వల్ల ఈ సమస్య తలెత్తుతుంది.
4. హార్ట్ బీట్ నెక్స్ట్ లెవెల్కు పెరగడం:
శరీరం వేడెక్కినప్పుడు దాన్ని చల్లబరచడానికి గుండె చాలా వేగంగా కొట్టుకోవాల్సి వస్తుంది. పల్స్ రేట్ అకస్మాత్తుగా పెరిగిపోవడం, ఊపిరి తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది కలగడం వడదెబ్బ యొక్క స్పష్టమైన లక్షణాలు.
5. గందరగోళం, మాట తడబడటం:
వడదెబ్బ తీవ్రత ఎక్కువైతే అది నేరుగా నరాల వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపిస్తుంది. మనుషులు పిచ్చిపిచ్చిగా మాట్లాడటం, ఎక్కడున్నారో తెలియని గందరగోళానికి గురవ్వడం, స్పృహ కోల్పోవడం వంటివి జరుగుతాయి.
వడదెబ్బ తగలకుండా ఉండాలంటే ఏం చేయాలి?
వాటర్ ఈజ్ ది బాస్: దాహం వేసినా వేయకపోయినా ప్రతి గంటకు ఒకసారి నీళ్లు తాగుతూనే ఉండాలి. ఓఆర్ఎస్ కలుపుకున్న నీళ్లు, మజ్జిగ, కొబ్బరి నీళ్లు బెస్ట్ ఆప్షన్స్.
పరుగెత్తకండి.. రిలాక్స్ అవ్వండి: మధ్యాహ్నం 11 గంటల నుంచి సాయంత్రం 4 గంటల వరకు అనవసరంగా బయట తిరగడం మానేయండి. ఒకవేళ వెళ్లాల్సి వస్తే గొడుగు, క్యాప్, సన్గ్లాసెస్ మస్ట్.
లైట్ అండ్ లూజ్ క్లాత్స్: సమ్మర్ లో బ్లాక్ లేదా డార్క్ కలర్ బట్టలు వేసుకుంటే హీట్ ఎక్కువవుతుంది. కాబట్టి లైట్ కలర్ కాటన్ బట్టలకే ఓటెయ్యండి.
ఆల్కహాల్, కెఫిన్కు నో చెప్పండి: ఎండలో తిరిగేటప్పుడు కూల్ డ్రింక్స్, కాఫీ, టీ లేదా ఆల్కహాల్ తీసుకుంటే బాడీ మరింత త్వరగా డీహైడ్రేట్ అయిపోతుంది.
వేసవి కాలంలో ఆరోగ్యం అనేది మన చేతుల్లోనే ఉంటుంది. వడదెబ్బ యొక్క తొలి లక్షణాలను గుర్తించిన వెంటనే బాధితుడిని చల్లని ప్రదేశంలోకి మార్చాలి. ఐస్ ప్యాక్స్ పెట్టడం లేదా తడి క్లాత్ తో శరీరాన్ని తుడవడం చేయాలి. పరిస్థితి కాస్త సీరియస్గా అనిపిస్తే ఏమాత్రం ఆలస్యం చేయకుండా వెంటనే డాక్టర్ దగ్గరకు తీసుకెళ్లడమే బెస్ట్.