Untold Historical Story of Nelakondapalli: తెలంగాణలో ఎన్నో చారిత్రక ప్రదేశాలు ఉన్నాయి. మహాభారతం నుంచి రామాయణం వరకు ఎంతో ఘనకీర్తిని కలిగి ఉన్న ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. వాటిలో ఖమ్మం జిల్లాలోని నేలకొండపల్లికి ప్రత్యేకమైన స్థానం ఉంది. ఒకవైపు ప్రాచీన బౌద్ధ సంస్కృతికి ఆనవాళ్లు.. మరోవైపు భక్త రామదాసు జ్ఞాపకాలు.. ఇంకోవైపు మహాభారత కాలానికి సంబంధించిన ప్రదేశాలు.. ఇలా చరిత్ర, ఆధ్యాత్మికత, పురాణ గాథలు కలిసిన ప్రాంతంగా నేలకొండపల్లి గుర్తింపు పొందింది.
నేలకొండపల్లి పేరు చెప్పగానే ముందుగా గుర్తుకొచ్చేది ఇక్కడి బౌద్ధ మహాస్తూపం. దక్షిణ భారతదేశంలోని అతిపెద్ద ప్రాచీన బౌద్ధ స్థూపాల్లో ఇది ఒకటిగా చెబుతారు. ఇక్కడ జరిగిన పురావస్తు తవ్వకాల్లో బౌద్ధ విహారాలు, బావులు, చిన్న చిన్న స్థూపాలు, బుద్ధుని కాంస్య విగ్రహాలు వంటి అనేక చారిత్రక ఆనవాళ్లు బయటపడ్డాయి. ఈ ప్రాంతం క్రీస్తు శకం 3, 4వ శతాబ్దాల్లోనే ముఖ్యమైన బౌద్ధ కేంద్రంగా ఉండేదని చరిత్రకారులు భావిస్తున్నారు. అప్పట్లో బౌద్ధ భిక్షువులు ఇక్కడ నివసిస్తూ ధ్యానం, బోధనలు చేసేవారని తెలుస్తోంది. నాటి బౌద్ధ సంస్కృతికి సంబంధించిన అవశేషాలు ఇప్పటికీ ఇక్కడ కనిపిస్తాయి.
మహాస్తూపం సమీపంలో ఉన్న బాలసముద్రం చెరువు కూడా నేలకొండపల్లి ప్రత్యేకతల్లో ఒకటి. చారిత్రక కట్టడాల మధ్య ప్రశాంతమైన వాతావరణాన్ని అందించే ఈ చెరువు పర్యాటకులను ఆకట్టుకుంటోంది. ఒకవైపు పురాతన స్థూపం.. మరోవైపు నీటితో కళకళలాడే చెరువు.. ఈ ప్రాంతానికి ప్రత్యేకమైన అందాన్ని తీసుకొస్తాయి.
నేలకొండపల్లి ప్రాధాన్యత కేవలం బౌద్ధ చరిత్రతోనే ఆగిపోదు. ప్రముఖ శ్రీరామ భక్తుడు కంచర్ల గోపన్న, అంటే భక్త రామదాసు జన్మస్థలం కూడా ఇదే. భద్రాచలంలో శ్రీరాముడి ఆలయ నిర్మాణంతో రామదాసు పేరు చరిత్రలో నిలిచిపోయింది. తానీషా కాలంలో ఆయన కారాగార శిక్షను కూడా అనుభవించారు. అలాంటి మహాభక్తుడి జన్మస్థలం కావడంతో నేలకొండపల్లికి ఆధ్యాత్మికంగానూ ప్రత్యేక గుర్తింపు వచ్చింది. రామదాసు నివసించిన ప్రదేశాన్ని ప్రస్తుతం ధ్యాన మందిరంగా తీర్చిదిద్దారు. భక్తులు, పర్యాటకులు ఈ ప్రాంతాన్ని సందర్శించి రామదాసు జీవితానికి సంబంధించిన విషయాలను తెలుసుకుంటున్నారు.
నేలకొండపల్లి చుట్టుపక్కల ప్రాంతాలకు మహాభారత కథలతోనూ సంబంధం ఉందని స్థానికంగా చెబుతారు. విరాటరాజు పాలనకు సంబంధించిన విరాటరాజు దిబ్బ, కీచకుడి కథతో ముడిపడిన కీచక గుండం వంటి ప్రదేశాలు సమీపంలో ఉన్నాయి. దీంతో ఈ ప్రాంతాన్ని సందర్శించే వారికి చరిత్రతో పాటు పురాణ గాథలను తెలుసుకునే అవకాశం కూడా లభిస్తుంది.
బౌద్ధ మహాస్తూపం.. భక్త రామదాసు జన్మస్థలం.. మహాభారతానికి సంబంధించిన ఆనవాళ్లు.. ఇలా మూడు విభిన్న కాలాలకు చెందిన కథలను తనలో దాచుకున్న నేలకొండపల్లి నిజంగా ప్రత్యేకమైన ప్రదేశం. చరిత్రను చూడాలనుకునేవారికి, ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని పొందాలనుకునేవారికి, పురాతన కథలను తెలుసుకోవాలనుకునేవారికి ఈ ప్రాంతం ఒకే చోట ఎన్నో అనుభవాలను అందిస్తుంది. అందుకే నేలకొండపల్లి తెలంగాణ చారిత్రక వైభవాన్ని చాటిచెప్పే ముఖ్యమైన ప్రదేశాల్లో ఒకటిగా నిలుస్తోంది.
Read Also: ఏడు కొండల మధ్య 750 ఏళ్ల ఖిల్లా.. చారిత్రక కోటకు ఇక కొత్త కళ!