Durga Namavali: సనాతన ధర్మంలో దైవ ప్రార్థనలో ‘108’ అనే సంఖ్యకు అత్యంత పవిత్రత ఉంది. మన ఇష్టదైవాన్ని కొలిచేటప్పుడు అష్టోత్తర శతనామావళి (108 పేర్లు) చదవడం ఒక సంప్రదాయం. ముఖ్యంగా దుర్గాదేవిని ఆరాధించేటప్పుడు ఈ 108 నామాలకు ప్రత్యేక శక్తి ఉంటుంది. దుర్గా అంటే దుఃఖాన్ని హరించేది అని అర్థం. అమ్మవారిలోని అనంతమైన రూపాలను, గుణాలను, శక్తులను స్మరించడానికి ఈ నామావళి తోడ్పడుతుంది. కేవలం భక్తి కోణంలోనే కాకుండా, ఖగోళ శాస్త్రం, మానవ శరీర నిర్మాణ శాస్త్రం ప్రకారం కూడా ఈ 108 సంఖ్యకు, దైవానికి విడదీయరాని సంబంధం ఉంది. ఈ 108 నామాల వెనక ఉన్న ఆంతర్యాన్ని ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.
దుర్గాదేవి ఆరాధనలో 108 సంఖ్య ప్రాముఖ్యత:
1. సృష్టి, ఖగోళ శాస్త్ర సంబంధం:
భారతీయ జ్యోతిష్య శాస్త్రం ప్రకారం.. విశ్వం 27 నక్షత్రాల సమూహంగా విభజించబడింది. ప్రతి నక్షత్రానికి 4 పాదాలు ఉంటాయి. వెరసి 27times 4 = 108. అంటే.. 108 నామాలతో దైవాన్ని స్మరించడం అంటే ఈ మొత్తం బ్రహ్మాండంలోని శక్తిని స్మరించడమే అని అర్థం. దుర్గాదేవి ఈ జగత్తుకు మాతృమూర్తి కాబట్టి.. ఆమెను 108 నామాలతో కొలిచినప్పుడు విశ్వంలోని సకల శక్తులు మనకు అనుకూలిస్తాయని నమ్మకం. అలాగే సూర్యుని వ్యాసం భూమి వ్యాసానికి సుమారు 108 రెట్లు ఉంటుంది. ఈ ఖగోళ సమతుల్యత దైవ శక్తికి ప్రతిరూపం.
2. ఆధ్యాత్మిక సంఖ్యాశాస్త్రం:
సంఖ్యాశాస్త్రం ప్రకారం 108 లోని అంకెలను కలిపితే (1 + 0 + 8 = 9) తొమ్మిది వస్తుంది. 9 అనే సంఖ్యను ‘పూర్ణ సంఖ్య’గా భావిస్తారు. అలాగే నవరాత్రులలో అమ్మ వారిని తొమ్మిది రూపాలలో (నవదుర్గలు) పూజిస్తాం. 9 శక్తికి సంకేతం. అందుకే శక్తి స్వరూపిణి అయిన దుర్గాదేవిని ఆమెలోని పూర్తి శక్తులతో (108 నామాలతో) ఆవాహన చేస్తారు.
3. మానవ శరీరం, శక్తి కేంద్రాలు:
యోగ శాస్త్రం ప్రకారం.. మానవ శరీరంలో 108 ముఖ్యమైన నాడులు హృదయ చక్రం వద్ద కలుస్తాయి. దుర్గాదేవి 108 నామాలను భక్తితో పఠించినప్పుడు.. ఆ ధ్వని తరంగాలు మన శరీరంలోని ఈ 108 శక్తి కేంద్రాలను మేల్కొల్పుతాయని.. దీనివల్ల మానసిక ప్రశాంతత, ఏకాగ్రత లభిస్తాయని చెప్తారు. 108 సార్లు జపం చేయడం వల్ల మనస్సులోని శూన్యం తొలగి దైవత్వం నిండుతుంది.
4. శ్రీదేవి భాగవతం, పురాణ గాథలు:
పురాణాల ప్రకారం.. శివుని భార్య అయిన సతీదేవి దహనమైన తర్వాత, ఆమె శరీర భాగాలు 51 చోట్ల పడ్డాయి (శక్తి పీఠాలు). కానీ అక్షర మాలలోని అక్షరాలు, ఇతర ఆధ్యాత్మిక విభజనల ప్రకారం అమ్మవారి స్వరూపాన్ని 108 దివ్య రూపాలుగా వర్ణించారు. దుర్గా అష్టోత్తర శతనామావళిని శివుడు పార్వతీ దేవికి వివరించినట్లుగా చెబుతారు. ఈ నామాలను పఠించే వారికి శత్రు భయం ఉండదని, దారిద్ర్యం తొలగిపోతుందని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం.
Also Read: సామాన్య జీవితం నుంచి.. అసామాన్య స్థాయికి ఎదిగే సూత్రాలు ఇవే
5. 108 సంఖ్యలోని తత్వశాస్త్రం:
ఈ సంఖ్యలో ‘1’ దైవానికి (పరమాత్మ), ‘0’ శూన్యానికి లేదా సంపూర్ణత్వానికి, ‘8’ అనంతత్వానికి ప్రతీకలు. దుర్గాదేవి 108 నామాలను ఉచ్చరించడం ద్వారా భక్తుడు తనలోని అహాన్ని (0) వదిలి, అనంతమైన (8) దైవ శక్తిలో (1) లీనమవుతాడు.
దుర్గాదేవిని 108 నామాలతో పూజించడం అనేది కేవలం ఒక ఆచారం కాదు, అది మన మనస్సును విశ్వ శక్తితో అనుసంధానించే ఒక మార్గం. ప్రతి నామం అమ్మవారి ఒక ప్రత్యేక గుణాన్ని తెలియజేస్తుంది. ఈ నామ స్మరణ ద్వారా ప్రతికూల ఆలోచనలు నశించి, సానుకూల శక్తి పెరుగుతుంది. అందుకే విశేష పర్వదినాల్లో, నవరాత్రుల్లో భక్తులు భక్తిశ్రద్ధలతో దుర్గా అష్టోత్తర శతనామావళిని పఠిస్తారు.