గోల్కండ కోటలో హిందువులు బోనాలు ఎందుకు చేస్తారో తెలుసా? ఇదే కదా మన దేశం ప్రత్యేకత!

Golconda Bonalu: తెలంగాణ సంస్కృతికి, ఆత్మగౌరవానికి ప్రతీక బోనాల పండుగ. ఆషాఢ మాసం వచ్చిందంటే చాలు.. ఊరూ వాడా తెలంగాణ అంతా బోనమెత్తి మురిసిపోతుంది. అయితే, ఈ బోనాల ఉత్సవాలు ప్రతి ఏటా మొదలయ్యేది మాత్రం చారిత్రాత్మక గోల్కొండ కోటలోనే. కుతుబ్ షాహీ నవాబులు నిర్మించిన ఈ ముస్లిం కోటలో హిందువులు ఇంత వైభవంగా బోనాలు ఎత్తడం వెనుక శతాబ్దాల నాటి ఆసక్తికరమైన చరిత్ర, మతసామరస్యం దాగి ఉన్నాయి. అసలు ముస్లింలు కట్టించిన కోటలో హిందూ పండుగ జరగడం ఏంటి? ఈ రెండింటికీ ఉన్న సంబంధం ఏంటో తెలుసా?

సుల్తానుల కోట.. అమ్మవారి బాట
చాలామంది గోల్కొండ కోటను కేవలం ముస్లిం రాజులు నిర్మించిన కట్టడంగానే చూస్తారు. కానీ, చరిత్ర పుటలను తిరగేస్తే అసలు నిజం బోధపడుతుంది. క్రీస్తుశకం 1143 ప్రాంతంలో కాకతీయుల కాలంలో ఈ కొండపై ఒక గొర్రెల కాపరికి అమ్మవారి విగ్రహం దొరికింది. దాంతో అక్కడ ‘మంగళవరం’ అనే చిన్న మట్టి కోటను నిర్మించి పూజలు చేయడం ప్రారంభించారు. ఆ తర్వాత కాలంలో ఈ ప్రాంతం బహమనీలు, ఆపై కుతుబ్ షాహీల వశమైంది. కుతుబ్ షాహీ పాలకులు ఆ మట్టి కోటను అభేద్యమైన రాతి కోటగా మార్చినప్పటికీ, అక్కడున్న అమ్మవారి ఆలయాన్ని గానీ, హిందువుల నమ్మకాలను గానీ ఎన్నడూ నష్టపరచలేదు.

ప్లేగు వ్యాధి నిర్మూలన.. బోనాల పుట్టుక
గోల్కొండ కోటలో బోనాలు ప్రారంభం కావడానికి ఒక బలమైన చారిత్రక కారణం ఉంది. కుతుబ్ షాహీల పాలనలో హైదరాబాద్ నగరంలో ‘ప్లేగు’ వంటి భయంకరమైన మహమ్మారి వ్యాపించి వేలాది మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ఆ సమయంలో ప్రజలు, మంత్రులు కోటపై ఉన్న జగదాంబిక అమ్మవారిని వేడుకున్నారు. అమ్మవారి శాంతికోసం ఘటాల ఊరేగింపు నిర్వహించి, బోనాలు సమర్పించారు. ఆశ్చర్యకరంగా ఆ తర్వాత వ్యాధి తగ్గుముఖం పట్టింది. దీంతో ముస్లిం రాజులు సైతం అమ్మవారి శక్తిని నమ్మి, ఈ పండుగను అధికారికంగా నిర్వహించడానికి అనుమతులు ఇచ్చారు.

తానీషా కాలంలో ‘జగదాంబిక ఆలయం’ ప్రాశస్త్యం
కుతుబ్ షాహీ వంశంలో చివరి రాజైన అబుల్ హసన్ తానీషా కాలంలో ఈ ఆలయ ప్రాధాన్యత మరింత పెరిగింది. తానీషా వద్ద ప్రధాన మంత్రులుగా పనిచేసిన అక్కన్న, మాదన్నలు కోట శిఖరాగ్రాన ఉన్న జగదాంబిక అమ్మవారి ఆలయాన్ని పునర్నిర్మించి, నిత్య పూజలు జరిగేలా చూశారు. నాటి సుల్తాన్లు కూడా ఈ పూజలకు ఎటువంటి ఆటంకాలు కలిగించకపోగా, ఆలయ నిర్వహణకు, పండుగ ఖర్చుల కోసం ముత్యాలు, పట్టువస్త్రాలు, కానుకలను సమర్పించేవారని చరిత్ర చెబుతోంది. అందువల్లే, ఆ సంప్రదాయాన్ని గౌరవిస్తూ ఆషాఢ మాసంలో వచ్చే తొలి బోనాన్ని ఇక్కడే ఎత్తుతారు.

గోల్కొండ బోనం ప్రత్యేకత.. మొదటి పూజ ఎవరిది?
తెలంగాణలో ఎక్కడ బోనాలు ప్రారంభమైనా.. మొదటి బోనం మాత్రం గోల్కొండ జగదాంబిక అమ్మవారికే చెందుతుంది. ఆషాఢ మాసం మొదటి ఆదివారం నాడు లంగర్ హౌజ్ నుంచి బోనాల ఊరేగింపు మొదలవుతుంది. నాటి కుతుబ్ షాహీ రాజుల ప్రతినిధులుగా నేటికీ ప్రభుత్వ అధికారులు అమ్మవారికి పట్టువస్త్రాలు సమర్పిస్తారు. ఇక్కడ మరో బ్యూటీ ఏంటంటే.. ఈ ఊరేగింపులో హిందువులతో పాటు ముస్లిం సోదరులు కూడా ఉత్సాహంగా పాల్గొంటారు. కోటపై ఉన్న అమ్మవారికి భక్తిశ్రద్ధలతో బోనం సమర్పించి, ఆశీస్సులు అందుకుంటారు.

నేటి తరానికి సందేశం.. పరమత సహనానికి ప్రతీక
ఈ రోజుల్లో కులం పేరుతో, మతం పేరుతో, ప్రాంతాల పేరుతో కొట్టుకుంటూ సమాజంలో విద్వేషాలు రెచ్చగొడుతున్న వారు గోల్కొండ కోట చరిత్రను ఒక్కసారి చదవాలి. ముస్లిం రాజుల సామ్రాజ్యంలో హిందూ దేవత కొలువై ఉండటం, ఆ రాజులే అమ్మవారి పూజలకు మద్దతు ఇవ్వడం అనేది భారతదేశపు అసలైన లౌకికవాదానికి నిదర్శనం. మతం ఏదైనా మానవత్వమే మిన్న అని చాటిన కోట ఇది. ఈ చారిత్రక సంస్కృతిని కాపాడుకుంటూ, భేదభావాలు వీడి అందరం కలిసికట్టుగా సాగడమే ఈ గోల్కొండ బోనాల పండుగ మనకు అందించే అసలైన సందేశం.

Also Read: ప్రిన్సిపాళ్ల మధ్య ఈగో వార్.. రోడ్డున పడ్డ 200 మంది విద్యార్థినులు, అసలేం జరిగిందంటే?

Share

• 
• 
• 
• 
• 
•