Women’s property inheritance rules in India| ఒక మహిళ తన జీవితకాలంలో ఇల్లు, స్థలం, బంగారం, పొదుపు వంటి ఎన్నో ఆస్తులు సంపాదించి చనిపోయింది. అయితే ఆమె వీలునామా (Will) రాయకుండానే మరణిస్తే ఆ ఆస్తులు ఎవరికి చెందుతాయి? భర్తకా, పిల్లలకా, తల్లిదండ్రులకా? చాలామందికి దీనిపై స్పష్టత ఉండదు. భారతదేశంలో మహిళల ఆస్తి వారసత్వానికి ఒకే చట్టం వర్తించదు. ఆమె మతం, కుటుంబ పరిస్థితులు, ఆస్తి ఎక్కడి నుంచి వచ్చిందనే అంశాలు కూడా కీలకంగా మారతాయి. హిందూ, ముస్లిం, క్రైస్తవ, పార్సీ మహిళలకు వేర్వేరు వారసత్వ నిబంధనలు ఉన్నాయి. మరి ఏ మతానికి చెందిన మహిళ ఆస్తి ఎవరికి దక్కుతుంది? తెలుసుకుందాం.
ఒక వ్యక్తి వీలునామా రాయకుండానే మరణిస్తే, దాన్ని చట్టపరంగా ఇంటెస్టేట్ (Intestate) అంటారు. అప్పుడు వర్తించే వారసత్వ చట్టం ఆధారంగా ఆస్తి పంపిణీ జరుగుతుంది.
హిందూ వారసత్వ చట్టం ప్రకారం.. వివాహిత మహిళ మరణిస్తే ఆమె భర్త, కుమారులు, కుమార్తెలు మొదటి ప్రాధాన్య వారసులుగా ఉంటారు.
ఉదాహరణకు ఆమెకు భర్త, ఒక కుమారుడు, ఒక కుమార్తె ఉంటే ముగ్గురికీ సమాన వాటాలు లభిస్తాయి. మరణించిన కుమారుడు లేదా కుమార్తె సంతానం కూడా వర్తించే నిబంధనల ప్రకారం వారి వాటాను పొందవచ్చు.
హిందూ మహిళకు పిల్లలు లేకపోతే, వారసత్వ చట్టం నిర్దేశించిన క్రమంలో ఆస్తి పంపిణీ జరుగుతుంది.
1. భర్త వారసులు
2. తల్లి, తండ్రి
3. తండ్రి వారసులు
4. తల్లి వారసులు
ముందున్న కేటగిరీలో అర్హులైన వారసులు లేకపోతేనే తదుపరి కేటగిరీకి అవకాశం ఉంటుంది.
హిందూ మహిళకు పిల్లలు లేకపోతే, ఆస్తి మూలాన్ని బట్టి వారసులు మారవచ్చు.
ముస్లిం వారసత్వ చట్టం ప్రకారం భర్త, పిల్లలు, తల్లిదండ్రులు వంటి దగ్గరి బంధువులకు నిర్దిష్ట వాటాలు లభిస్తాయి. మిగిలిన ఆస్తిని అర్హులైన ఇతర బంధువులు పొందవచ్చు. సున్నీ, షియా సంప్రదాయాలను బట్టి వాటాల్లో మార్పులు ఉంటాయి. బతికి ఉన్న కుటుంబ సభ్యులను బట్టి పంపిణీ నిర్ణయమవుతుంది.
వీలునామా లేకపోతే భారత వారసత్వ చట్టం, 1925 ప్రకారం క్రైస్తవ మహిళ ఆస్తి పంపిణీ జరుగుతుంది. భర్త, పిల్లలు ఉన్న క్రైస్తవ మహిళ మరణిస్తే భర్తకు మూడో వంతు ఆస్తి లభిస్తుంది. మిగిలిన మూడింట రెండొంతుల ఆస్తి వాటా పిల్లలు సమానంగా పంచుకుంటారు. పిల్లలు లేకపోతే చట్టంలోని ఇతర నిబంధనల ప్రకారం భర్త, అర్హులైన బంధువులకు వాటాలు లభిస్తాయి.
Also Read: రిలేషన్లో ప్రేమ, నమ్మకం పెరగాలంటే మీ భాగస్వామిని రోజూ ఈ 5 ప్రశ్నలు అడగండి
పార్సీ మహిళల ఆస్తి పంపిణీకి కూడా భారత వారసత్వ చట్టం, 1925 లోని ప్రత్యేక నిబంధనలు వర్తిస్తాయి. భర్త, పిల్లలు, ఇతర అర్హులైన బంధువుల ఆధారంగా ఆస్తి వాటాలు నిర్ణయిస్తారు.
Also Read: భారీ ఖర్చు చేశాక పెళ్లి వాయిదా లేదా రద్దు అయిందా.. ఆర్థిక భద్రత కోసం ఇన్సూరెన్స్ ఉందిగా
మహిళ వీలునామా రాయకపోతే చట్టం నిర్ణయించిన వారసత్వ క్రమం ప్రకారం ఆస్తి పంపిణీ జరుగుతుంది. వీలునామా రాయడం ద్వారా తన ఆస్తి ఎవరికి చెందాలో ముందుగానే తెలియజేయవచ్చు. అయితే వ్యక్తిగత చట్టాలు, చట్టపరమైన నిబంధనలు కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. ఆస్తి విషయంలో ముందుగానే ప్రణాళిక చేసుకోవడం కుటుంబ వివాదాలను తగ్గిస్తుంది.
గమనిక
ఈ కథనం సాధారణ న్యాయ సమాచారం కోసం మాత్రమే. ప్రతి కేసులో కుటుంబ పరిస్థితులు, వర్తించే చట్టాలను బట్టి ఫలితాలు మారవచ్చు. వ్యక్తిగత సలహా కోసం న్యాయవాదిని సంప్రదించండి.