Nyaya Setu: దేశంలోని సామాన్య పౌరులకు న్యాయ సేవలను మరింత చేరువ చేయడమే లక్ష్యంగా కేంద్ర ప్రభుత్వం ‘న్యాయ సేతు’ (Nyaya Setu) పేరుతో సరికొత్త డిజిటల్ విప్లవానికి నాంది పలికింది. న్యూఢిల్లీలో జరిగిన కార్యక్రమంలో కేంద్ర న్యాయ శాఖ మంత్రి అర్జున్ రామ్ మేఘ్వాల్ ఈ సేవలను అధికారికంగా ప్రారంభించారు. చట్టపరమైన చిక్కులు, సందేహాల నివృత్తి కోసం ఇకపై కోర్టులు, లాయర్ల చుట్టూ తిరిగే శ్రమ లేకుండా.. కేవలం ఒక ‘వాట్సాప్’ (WhatsApp) సందేశం ద్వారా పరిష్కారం లభించేలా ఈ విధానాన్ని రూపొందించారు. “చట్టపరమైన సహాయం ఇప్పుడు ఒక సందేశం దూరంలో ఉంది” అని మంత్రి ఈ సందర్భంగా అభివర్ణించారు.
స్మార్ట్ఫోన్ వినియోగం విపరీతంగా పెరిగిన నేపథ్యంలో, ప్రతి ఒక్కరికీ అందుబాటులో ఉండేలా ‘సులభ న్యాయం’ (Easy Justice) అనే నినాదంతో ఈ ప్లాట్ఫారమ్ను తీర్చిదిద్దారు. వినియోగదారులు తమ మొబైల్ నంబర్ను ధృవీకరించుకోవడం ద్వారా ఈ ఏకీకృత ఇంటర్ఫేస్ (Unified Interface)లోకి ప్రవేశించవచ్చు. ఇందులో అమర్చిన అత్యాధునిక ‘స్మార్ట్ నావిగేషన్’ సిస్టమ్ ద్వారా వినియోగదారులు తమ సమస్యను సులభంగా వివరించగలుగుతారు. క్లిష్టమైన సమస్యలకు నిపుణులైన న్యాయవాదుల నుంచి వేగంగా, కచ్చితమైన ప్రొఫెషనల్ సలహాలు పొందే వెసులుబాటు ఇందులో కల్పించారు.
దేశంలోని చివరి వ్యక్తికి కూడా న్యాయం అందాలనే రాజ్యాంగ స్ఫూర్తితో ఈ ‘న్యాయ సేతు’ను అందుబాటులోకి తెచ్చారు. గతంలో ప్రొఫెషనల్ లీగల్ ఎయిడ్ పొందడం ఖర్చుతో కూడుకున్న వ్యవహారంగా ఉండేది. కానీ ఈ కొత్త విధానం ద్వారా ఆర్థిక స్తోమతతో సంబంధం లేకుండా ప్రతి పౌరుడు నాణ్యమైన న్యాయ సలహాలను ఉచితంగా పొందవచ్చు. ముఖ్యంగా కోర్టు మెట్లెక్కాలంటే భయపడే వారికి, మహిళలు, వృద్ధులు మరియు చట్టాలపై అవగాహన లేని గ్రామీణ ప్రాంతాల ప్రజలకు, తమ హక్కుల గురించి తెలుసుకోవడానికి ఇది ఒక వరంగా మారనుంది.
ఈ వేదిక ద్వారా ప్రభుత్వ పథకాలు, చట్టపరమైన హక్కులు, సివిల్, క్రిమినల్ కేసులకు సంబంధించిన ప్రాథమిక సమాచారాన్ని పౌరులు తమ అరచేతిలో పొందవచ్చు. అనధికారిక మధ్యవర్తుల ప్రమేయం లేకుండా నేరుగా నిపుణుల సాయం అందడం వల్ల పారదర్శకత పెరుగుతుంది. డిజిటల్ ఇండియాలో ‘న్యాయ సేతు’ ఒక కీలక మైలురాయిగా నిలవనుందని, భవిష్యత్తులో సామాన్యుడికి న్యాయం పొందే ప్రక్రియను ఇది మరింత సులభతరం చేస్తుందని న్యాయ నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు.