Diwali Firecrackers History| దీపావళి అనగానే మనకు ముందుగా గుర్తొచ్చేది దీపాల వెలుగులు, టపాసుల శబ్దాలు వాటి కలర్‌ఫుల్ వెలుగులు. ఆకాశంలో మెరిసే బాణసంచా చూస్తుంటే పిల్లల నుంచి పెద్దల వరకు అందరూ ఆనందిస్తారు. పెళ్లిళ్లు, పండుగలు, విజయోత్సవాల్లో కూడా టపాసులు కాల్చడం సాధారణంగా మారింది. అయితే ఈ సంప్రదాయం భారతదేశంలోనే మొదలైందని చాలామంది భావిస్తారు. కానీ టపాసుల చరిత్ర దాదాపు రెండు వేల సంవత్సరాల క్రితం చైనాలో ప్రారంభమైంది. అయితే ఇది మన దేశంలో ఎలా వచ్చింది? ఈ చరిత్ర ఏమిటో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం
చరిత్రకారుల ప్రకారం.. క్రీస్తుపూర్వం 200 ప్రాంతంలో చైనాలో ప్రజలు వెదురు కట్టెలను మంటల్లో వేసేవారు. వేడికి వెదురు లోపల గాలి విస్తరించి, పెద్ద శబ్దంతో అవి పేలేవి. ఈ శబ్దాలు దుష్టశక్తులను, చెడు ప్రభావాలను దూరం చేస్తాయని అప్పటి ప్రజలు నమ్మేవారు.
అందుకే పండుగలు, ప్రత్యేక సందర్భాల్లో వెదురు కట్టెలను కాల్చేవారు. ఇవి నేటి రంగురంగుల టపాసుల్లా ఉండేవి కావు. అయినప్పటికీ, వేడుకల్లో పెద్ద శబ్దాలు చేసే సంప్రదాయానికి ఇవే ఆరంభంగా నిలిచాయి.
తొమ్మిదో శతాబ్దంలో చైనాకు చెందిన రసవాదులు, తావోయిజం మత సాధువులు వివిధ పదార్థాలతో ప్రయోగాలు చేశారు. ఎక్కువ కాలం యవ్వనంగా ఉండేందుకు ఒక ఔషధాన్ని కనుగొనాలనే ప్రయత్నంలో గంధకం, బొగ్గు, పొటాషియం నైట్రేట్‌ కలిపారు. ఈ మిశ్రమం మంట తగిలినప్పుడు తీవ్రమైన ప్రతిచర్య చూపించింది. దీన్నే గన్‌పౌడర్‌గా (మందుగుండు) గుర్తించారు. తర్వాత ఈ మిశ్రమాన్ని వెదురు ముక్కలు, కాగితపు గొట్టాల్లో నింపడం ప్రారంభించారు. అవి పెద్ద శబ్దాలు, వెలుగులు సృష్టించాయి. దీంతో ఆధునిక బాణసంచా అభివృద్ధికి మార్గం ఏర్పడింది.
కాలక్రమేణా చైనా గన్‌పౌడర్‌ పరిజ్ఞానం ఇతర ప్రాంతాలకు చేరింది. 13వ శతాబ్దం నాటికి మధ్య ఆసియా, అరబ్‌ ప్రాంతాలకు ఈ టెక్నాలజీ వ్యాపించినట్లు చారిత్రక కథనాలు చెబుతున్నాయి. అక్కడి నుంచి యూరప్‌కు చేరింది. మొదట గన్‌పౌడర్‌ను యుద్ధాలు, ఆయుధాల తయారీలో ఉపయోగించారు. తర్వాత వేడుకల్లో వినోదం కోసం కూడా బాణసంచా వాడటం మొదలైంది.
Also Read: డెయిరీ ఫామ్ బిజినెస్ చేయాలనుకుంటున్నారా? ఈ 5 జాతుల ఆవులే బెస్ట్
భారత్‌కు టపాసులు ఎప్పుడు వచ్చాయనే విషయంపై స్పష్టమైన ఆధారాలు లేవు. అయితే 15వ శతాబ్దం నాటికే రాజుల వేడుకల్లో బాణసంచా ఉపయోగించినట్లు చరిత్ర చెబుతోంది. 1443లో విజయనగర మహారాజు దేవరాయల ఆస్థానాన్ని పర్షియా రాయబారి అబ్దుర్‌ రజాక్‌ సందర్శించారు. మహానవమి వేడుకల్లో అద్భుతమైన అగ్ని విన్యాసాలు చూసినట్లు తన ప్రయాణ వివరాల్లో పేర్కొన్నారు.
మొఘలుల కాలంలో పెళ్లిళ్లు, పండుగలు, రాజ వేడుకల్లో బాణసంచా మరింత ప్రాచుర్యం పొందింది. క్రమంగా సామాన్య ప్రజలు కూడా దీన్ని ఉపయోగించడం ప్రారంభించారు. యుద్ధంలో కూడా మందుగుండు 15వ శతాబ్దంలోనే భారత్‌లో మొట్టమొదటి చక్రవర్తి బాబర్ ప్రయోగించాడు.
దీపావళి ప్రధానంగా వెలుగు, సంపద, ఆనందానికి ప్రతీక. నూనె దీపాలు వెలిగించడం ఈ పండుగలో పురాతన సంప్రదాయం. కాలక్రమేణా టపాసులు కూడా వేడుకల్లో భాగమయ్యాయి. అయితే దీపావళి ప్రాముఖ్యత కేవలం బాణసంచాకే పరిమితం కాదు. దీపాల వెలుగు, కుటుంబ సభ్యుల కలయిక, ఆనందమే ఈ పండుగకు అసలైన ప్రత్యేకత. చైనాలో వెదురు ముక్కలతో మొదలైన సంప్రదాయం ఇలా ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేడుకల్లో భాగమైంది.
Share
రాజకీయాలు ఎన్నికల వరకే! కరీంనగర్లో రూ.4 కోట్ల అర్బన్ పనులకు బండి సంజయ్, పొన్నం శ్రీకారం
రాహుల్ గాంధీని అడ్డుకుంటే జరిగేది ఇదే.. ఢిల్లీ నేతలకు విహెచ్ కౌంటర్!
